ଭୁବନେଶ୍ୱର:- ‘ଓଡ଼ିଆ ଚରିତକୋଷ’ ନାମକ ବିରାଟ ଗ୍ରନ୍ଥ ରଚନା କରିଯାଇଥିବା ଦେଶର ବିଶିଷ୍ଟ ଗ୍ରନ୍ଥାଗାରିକ ତଥା ଗବେଷକ ନଗେନ୍ଦ୍ର ନାଥ ମହାନ୍ତି ଦିଲ୍ଲୀ ସନ୍ନିକଟ ନୋଇଡାଠାରେ ଥିବା ନିଜର ବାସଭବନରେ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୩ ତାରିଖ ଦିନ ଶେଷ ନିଃଶ୍ୱାସ ତ୍ୟାଗ କରିଛନ୍ତି । ମୃତ୍ୟୁ ବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୯୫ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।
ନଗେନ୍ଦ୍ର ନାଥ ମହାନ୍ତି ୧୯୩୦ ମସିହାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ୧୯୫୨ ମସିହାରେ କଟକର ରାଣୀହାଟ ହାଇସ୍କୁଲରେ ଶିକ୍ଷକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ୧୯୫୫ ମସିହାରେ ସେ କୋଲକାତାର ଜାତୀୟ ପାଠାଗାରର ଓଡ଼ିଆ ବିଭାଗରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ପରେ ସେଠାରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦବୀରେ ଅଧିଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲେ । ପରେ ସେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର କଂଗ୍ରେସ ଲାଇବ୍ରେରୀରେ ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଲାଇବ୍ରେରୀଆନ ଭାବରେ ଯୋଗ ଦେଇ ସମୟକ୍ରମେ ସେଠାର ଉଚ୍ଚତର ପଦକୁ ପଦୋନ୍ନତି ଲାଭ କରିଥିଲେ । ସେ ‘ଓଡ଼ିଆ ପତ୍ରପତ୍ରିକାମାନଙ୍କ ପରିଚ୍ଛାୟା’ ଏବଂ ‘ଓଡ଼ିଆ ଲିପି ଓ ବର୍ଣ୍ଣ ପରିଚୟ’ ସମେତ ଆହୁରି ଅନେକ ପୁସ୍ତକ ମଧ୍ୟ ରଚନା କରିଥିଲେ ।
‘ଓଡ଼ିଆ ଚରିତକୋଷ’ ବ୍ୟତୀତ ‘ଓଡ଼ିଆ ପତ୍ରପତ୍ରିକାମାନଙ୍କ ପରିଚୟ’, ‘ଓଡ଼ିଆ ଲିପି ଓ ବର୍ଣ୍ଣ ପରିଚୟ’ ଆଦି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଦ୍ବାରା ରଚିତ ଅନୁପମ ପୁସ୍ତକଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ। ସେ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ଦ୍ବାରା ପ୍ରସ୍ତୁତ ‘ନ୍ୟାସନାଲ ବିବ୍ଲିଓଗ୍ରାଫି ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ଲିଟରେଚର୍’କୁ ସଂକଳନ କରିବାରେ ବିଶେଷ ଭୂମିକା ନେଇଥିଲେ।
